.png)
Δίκαιο Μόδας: Νόμιμη ή μη η Μεταπώληση και το Thrifting Ειδών Μόδας;
- πριν από 6 ημέρες
- διαβάστηκε 3 λεπτά
Πότε η μεταπώληση ειδών μόδας είναι νόμιμη και πότε προσβάλλει τα δικαιώματα του δικαιούχου;
Η ραγδαία ανάπτυξη της αγοράς μεταχειρισμένων ειδών μόδας (thrifting) έχει μεταβάλει ουσιαστικά τη βιομηχανία της μόδας. Παράλληλα, η βιωσιμότητα, η κυκλική οικονομία και η αυξανόμενη ακρίβεια έχουν ενισχύσει τη ζήτηση για second-hand και resale προϊόντα, ακόμη και στον χώρο των luxury brands. Παράλληλα όμως, ανακύπτουν σοβαρά νομικά ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα εμπορικών σημάτων και βιομηχανικών σχεδίων.
Η Αρχή της Εξάντλησης (Exhaustion of Rights)
Σύμφωνα με το άρθρο 13 του Ν. 4679/2020 περί εμπορικών σημάτων, καθώς και το άρθρο 15 του Κανονισμού (ΕΕ) 2017/1001 για το σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το άρθρο 21 του Κανονισμού (ΕΚ) 6/2002 για τα κοινοτικά σχέδια, όταν ένα προϊόν διατίθεται νομίμως στην αγορά του ΕΟΧ από τον δικαιούχο ή με τη συγκατάθεσή του, το δικαίωμά του “εξαντλείται”.
Αυτό σημαίνει ότι καταρχήν η μεταπώληση γνήσιων προϊόντων επιτρέπεται και ότι ο δικαιούχος δεν μπορεί να ελέγχει κάθε μεταγενέστερη πράξη εμπορίας.
Υπάρχει όμως μία κρίσιμη εξαίρεση: ο δικαιούχος μπορεί να αντιταχθεί όταν συντρέχουν «νόμιμοι λόγοι», ιδίως όταν η κατάσταση του προϊόντος έχει μεταβληθεί ή αλλοιωθεί.
Μεταπώληση Καινούριων και Μεταχειρισμένων Προϊόντων
Η μεταπώληση γνήσιων προϊόντων, είτε καινούριων είτε μεταχειρισμένων, είναι καταρχήν νόμιμη εφόσον:
– Το προϊόν έχει τεθεί νομίμως σε κυκλοφορία στον ΕΟΧ.
– Δεν έχει αλλοιωθεί ή τροποποιηθεί.
– Δεν δημιουργείται σύγχυση ως προς την προέλευση ή εμπορική σχέση με το brand.
Στην περίπτωση των μεταχειρισμένων προϊόντων, η νομολογία δέχεται ότι δεν υφίσταται προσβολή, εφόσον ο καταναλωτής αντιλαμβάνεται σαφώς ότι πρόκειται για second-hand είδη.
Πότε υπάρχει «μεταβολή ή αλλοίωση»;
Αλλοίωση δεν σημαίνει μόνο φθορά του προϊόντος, καθώς μπορεί να περιλαμβάνει:
– Αφαίρεση ή αντικατάσταση ετικετών
– Μεταποίηση (κόψιμο, βαφή, ανασχεδιασμό)
– Αλλαγή συσκευασίας
– Πώληση χωρίς στοιχεία αυθεντικότητας
– Οποιαδήποτε τροποποίηση που επηρεάζει την ποιότητα ή την ταυτότητα του προϊόντος
Νομολογία του ΔΕΕ: Τα Όρια της Μεταπώλησης
Η υπόθεση αυτή αποτελεί σημείο αναφοράς για τη νόμιμη μεταπώληση luxury προϊόντων. Το Δικαστήριο έκρινε ότι μεταπωλητής εκτός επιλεκτικού δικτύου μπορεί να χρησιμοποιεί το σήμα για τη διαφήμιση γνήσιων προϊόντων μόνο εφόσον η διαφήμιση είναι συνήθης στον εμπορικό του κλάδο και εφόσον δεν προκαλεί «σοβαρή βλάβη» στη φήμη του σήματος. Σε κάθε περίπτωση όμως, κρίθηκε ότι απαιτείται αποδεδειγμένη σοβαρή προσβολή της φήμης.
Στην υπόθεση αυτή το ΔΕΕ αντιμετώπισε διαφορετικό ζήτημα: πώληση προϊόντων από αδειούχο κατά παράβαση συμβατικών ρητρών. Το Δικαστήριο έκρινε ότι όταν ο αδειούχος παραβιάζει ρήτρα που προστατεύει το κύρος και το prestige της μάρκας (π.χ. απαγόρευση πώλησης σε discounters), η διάθεση μπορεί να θεωρηθεί ότι έγινε χωρίς συγκατάθεση του δικαιούχου. Συνεπώς, δεν επέρχεται ανάλωση του δικαιώματος.
Η απόφαση αυτή ενισχύει την προστασία των luxury brands, ιδίως σε περιβάλλον επιλεκτικής διανομής.
Μεταπώληση Τροποποιημένων Προϊόντων
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στην περίπτωση αγοράς προϊόντος με σκοπό τη μεταποίηση και μεταπώληση (π.χ. upcycling luxury bags), καθώς εάν η παρέμβαση αλλοιώνει τον χαρακτήρα του προϊόντος, δημιουργεί νέα εμπορική εντύπωση ή ιατηρεί εμφανώς το σήμα του αρχικού brand, τότε ενδέχεται να στοιχειοθετηθεί προσβολή εμπορικού σήματος, διότι ο καταναλωτής μπορεί να θεωρήσει ότι το νέο προϊόν τελεί υπό έγκριση ή σύνδεση με τον αρχικό δικαιούχο.
Διαφοροποίηση από «Μαύρη Αγορά»
Το νόμιμο resale δεν ταυτίζεται με πωλήσεις χωρίς παραστατικά, φοροδιαφυγή διακίνηση απομιμήσεων ή μη δηλωμένη εμπορική δραστηριότητα. Η νόμιμη μεταπώληση αποτελεί κανονικά ρυθμιζόμενη εμπορική δραστηριότητα και υπόκειται σε φορολογικό, εμπορικό και καταναλωτικό δίκαιο.
Συμπέρασμα: Πότε είναι νόμιμο το thrifting;
Το thrifting είναι νόμιμο όταν:
✓ Το προϊόν είναι γνήσιο
✓ Έχει διατεθεί νομίμως στον ΕΟΧ
✓ Δεν έχει αλλοιωθεί
✓ Δεν πλήττεται σοβαρά η φήμη του σήματος
✓ Δεν παραβιάζονται συμβατικοί περιορισμοί που αίρουν τη συγκατάθεση
Αντίθετα, η μεταποίηση, η παραπλανητική παρουσίαση ή η παραβίαση ρητρών διανομής μπορεί να επιτρέψουν στον δικαιούχο να στραφεί νομικά κατά του μεταπωλητή.
Στον χώρο της μόδας, όπου το brand identity και το prestige αποτελούν θεμελιώδη στοιχεία αξίας, η ορθή νομική αξιολόγηση κάθε μοντέλου resale ή upcycling είναι κρίσιμη.
Το γραφείο μας εξειδικεύεται σε ζητήματα Δικαίου της Μόδας (Fashion Law), με έμφαση στο δίκαιο εμπορικών σημάτων, βιομηχανικών σχεδίων, συμβάσεων διανομής και προστασίας brand identity. Παρέχουμε ολοκληρωμένη νομική υποστήριξη σε επιχειρήσεις μόδας, designers, μεταπωλητές, concept stores και δημιουργούς που δραστηριοποιούνται στον χώρο του resale και του luxury market, τόσο σε προληπτικό όσο και σε κατασταλτικό επίπεδο.
+30 2102300877
Το περιεχόμενο αυτού του άρθρου είναι καθαρά ενημερωτικό και δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Αν χρειάζεστε εξατομικευμένη νομική καθοδήγηση, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας.
